24h Le Mans

24H Le Mans – wyścigi samochodowe i motocyklowe, w których zadaniem zawodników jest przejechanie jak największej liczby okrążeń w ciągu dokładnie jednej doby. W zawodach startują drużyny trzyosobowe.

Tor Le Mans ma długość 13 629 m i jest wpleciony w ulice wokół miasta, w którym odbywa się wyścig.

Historia

Pierwszy wyścig 24H Le Mans odbył się 26 maja 1923 roku. Od tej pory był rozgrywany corocznie, z wyjątkiem lat 1936 oraz 1940-1948. W pierwszych latach zawodnicy startowali indywidualnie, z czasem zostały wprowadzone przepisy o dwuosobowych, a potem trzyosobowych zespołach.

Do 2009 roku wyścig Le Mans rozpoczynał się tradycyjnie w sobotę o godzinie 16:00. Wyjątkami od tej reguły były lata 1968 gdy wyścig został przesunięty i 1984 kiedy wyścig zaczął się o 15:00 z powodu odbywających się we Francji wyborów. Także w 2006 roku wyścig Le Mans rozpoczął się z opóźnieniem, co było spowodowane transmisjami z mistrzostw świata w piłce nożnej.
Od 2009 roku wyścig rozpoczyna się o godzinie 15:00.

Wypadki

W historii wyścigów dochodziło do wielu wypadków śmiertelnych. Jednym z nich był wypadek z 1955 roku, w którym jeden z samochodów wjechał w tłum widzów, zabijając ponad 80 osób. Spowodowało to wycofanie się Mercedesa z wszelkich wyścigów, aż do 1988 r. i odwołanie wyścigów w Niemczech. Z tego samego powodu w Szwajcarii wprowadzono zakaz organizowania wyścigów, który został zniesiony dopiero w czerwcu 2007 r.

Zwycięzcy wyścigów samochodowych

{ class="wikitable" style="font-size: 95%"

!"2"Rok
!"2"Zespół
!"2"Kierowcy
!Samochód
!"2"Przejechane
okrążenia

!Silnik

"5" align="center" bgcolor="LightSteelBlue"Tor o długości 17,262 km

!"2"1923
"2"
"2" André Lagache
René Léonard
Chenard & Walcker Sport
"2" align="center"128

Chenard & Walcker 3.0 I4

!"2"1924
"2" Duff & Aldington
"2" John Duff
Frank Clement
Bentley 3 Litre Sport
"2" align="center"120

Bentley 3.0 I4

!"2"1925
"2"
"2" Gérard de Courcelles
André Rossignol
Lorraine-Dietrich B3-6
"2" align="center"129

Lorraine-Dietrich 3.5 I6

!"2"1926
"2"
"2" Robert Bloch
André Rossignol
Lorraine-Dietrich B3-6
"2" align="center"147

Lorraine-Dietrich 3.4 I6

!"2"1927
"2" Bentley Motors Ltd.
"2" Dudley Benjafield
Sammy Davis
Bentley 3 Litre Super Sport
"2" align="center"137

Bentley 2.9 I4

!"2"1928
"2" Bentley Motors Ltd.
"2" Woolf Barnato
Bernard Rubin
Bentley 4½ Litre
"2" align="center"154

Bentley 4.4 I6

"5" align="center" bgcolor="LightSteelBlue"Tor o długości 16,340 km

!"2"1929
"2" Bentley Motors Ltd.
"2" Woolf Barnato
Henry Birkin
Bentley Speed Six
"2" align="center"174

Bentley 6.6 I6

!"2"1930
"2" Bentley Motors Ltd.
"2" Woolf Barnato
Glen Kidston
Bentley Speed Six
"2" align="center"179

Bentley 6.6 I6

!"2"1931
"2" Lord Howe
"2" Francis Curzon
Henry Birkin
Alfa Romeo 8C 2300 LM
"2" align="center"184

Alfa Romeo 2.3 Supercharged I8

"5" align="center" bgcolor="LightSteelBlue"Tor o długości 13,492 km

!"2"1932
"2" Raymond Sommer
"2" Raymond Sommer
Luigi Chinetti
Alfa Romeo 8C 2300 LM
"2" align="center"218

Alfa Romeo 2.3 Supercharged I8

!"2"1933
"2" Soc. Anon. Alfa Romeo
"2" Raymond Sommer
Tazio Nuvolari
Alfa Romeo 8C 2300MM
"2" align="center"233

Alfa Romeo 2.3 Supercharged I8

!"2"1934
"2" Luigi Chinetti
Philippe Étancelin
"2" Luigi Chinetti
Philippe Étancelin
Alfa Romeo 8C 2300
"2" align="center"213

Alfa Romeo 2.3 Supercharged I8

!"2"1935
"2" Arthur W. Fox & Charles Nichol
"2" Johnny Hindmarsh
Luis Fontés
Lagonda M45R Rapide
"2" align="center"222

Meadows 4.5 I6

!1936
"4" align="center"Wyścig odwołano

!"2"1937
"2" Roger Labric
"2" Jean-Pierre Wimille
Robert Benoist
Bugatti Type 57G Tank
"2" align="center"243

Bugatti 3.3 I8

!"2"1938
"2" Eugène Chaboud / Jean Trémoulet
"2" Eugène Chaboud
Jean Trémoulet
Delahaye 135CS
"2" align="center"235

Delahaye 3.6 I6

!"2"1939
"2" Jean-Pierre Wimille
"2" Jean-Pierre Wimille
Pierre Veyron
Bugatti Type 57S Tank
"2" align="center"248

Bugatti 3.3 Supercharged I8

!1940-
1948
"4" align="center"Wyścig nie był organizowany

!"2"1949
"2" Lord Selsdon
"2" Peter Mitchell-Thomson
Luigi Chinetti
Ferrari 166MM
"2" align="center"235

Ferrari 2.0 V12

!"2"1950
"2" Louis Rosier
"2" Louis Rosier
Jean-Louis Rosier
Talbot-Lago T26 GS
"2" align="center"256

Talbot-Lago 4.5 I6

!"2"1951
"2" Peter Walker
"2" Peter Walker
Peter Whitehead
Jaguar XK-120C
"2" align="center"267

Jaguar 3.4 I6

!"2"1952
"2" Daimler-Benz A.G.
"2" Hermann Lang
Fritz Riess
Mercedes-Benz 300 SL (W194)
"2" align="center"277

Mercedes-Benz 3.0 I6

!"2"1953
"2" Jaguar Cars Ltd.
"2" Tony Rolt
Duncan Hamilton
Jaguar C-Type
"2" align="center"304

Jaguar 3.4 I6

!"2"1954
"2" Scuderia Ferrari
"2" José Froilán González
Maurice Trintignant
Ferrari 375 Plus
"2" align="center"302

Ferrari 5.0 V12

!"2"1955
"2" Jaguar Cars Ltd.
"2" Mike Hawthorn
Ivor Bueb
Jaguar D-Type
"2" align="center"307

Jaguar 3.4 I6

"5" align="center" bgcolor="LightSteelBlue"Tor o długości 13,461 km

!"2"1956
"2" Ecurie Ecosse
"2" Ninian Sanderson
Ron Flockhart
Jaguar D-Type
"2" align="center"300

Jaguar 3.4 I6

!"2"1957
"2" Ecurie Ecosse
"2" Ron Flockhart
Ivor Bueb
Jaguar D-Type
"2" align="center"327

Jaguar 3.8 I6

!"2"1958
"2" Scuderia Ferrari
"2" Olivier Gendebien
Phil Hill
Ferrari 250 TR58
"2" align="center"305

Ferrari 3.0 V12

!"2"1959
"2" David Brown Racing Dept.
"2" Carroll Shelby
Roy Salvadori
Aston Martin DBR1/300
"2" align="center"323

Aston Martin 3.0 I6

!"2"1960
"2" Scuderia Ferrari SpA
"2" Paul Frère
Olivier Gendebien
Ferrari 250 TR59/60
"2" align="center"314

Ferrari 3.0 V12

!"2"1961
"2" Scuderia Ferrari
"2" Olivier Gendebien
Phil Hill
Ferrari 250 TRI/61
"2" align="center"333

Ferrari 3.0 V12

!"2"1962
"2" SpA Ferrari SEFAC
"2" Olivier Gendebien
Phil Hill
Ferrari 330 TRI/LM Spyder
"2" align="center"331

Ferrari 4.0 V12

!"2"1963
"2" SpA Ferrari SEFAC
"2" Lorenzo Bandini
Ludovico Scarfiotti
Ferrari 250P
"2" align="center"339

Ferrari 3.0 V12

!"2"1964
"2" SpA Ferrari SEFAC
"2" Jean Guichet
Nino Vaccarella
Ferrari 275P
"2" align="center"349

Ferrari 3.3 V12

!"2"1965
"2" North American Racing Team
"2" Masten Gregory
Jochen Rindt
Ferrari 250LM
"2" align="center"348

Ferrari 3.3 V12

!"2"1966
"2" Shelby-American Inc.
"2" Bruce McLaren
Chris Amon
Ford GT40 Mk.II
"2" align="center"360

Ford 7.0 V8

!"2"1967
"2" Shelby-American Inc.
"2" Dan Gurney
A.J. Foyt
Ford GT40 Mk.IV
"2" align="center"388

Ford 7.0 V8

"5" align="center" bgcolor="LightSteelBlue"Tor o długości 13,469 km

!"2"1968
"2" John Wyer Automotive Engineering Ltd.
"2" Pedro Rodriguez
Lucien Bianchi
Ford GT40 Mk.I
"2" align="center"331

Ford 4.9 V8

!"2"1969
"2" John Wyer Automotive Engineering
"2" Jacky Ickx
Jackie Oliver
Ford GT40 Mk.I
"2" align="center"372

Ford 4.9 V8

!"2"1970
"2" Porsche KG Salzburg
"2" Hans Herrmann
Richard Attwood
Porsche 917K
"2" align="center"343

Porsche 4.5 Flat-12

!"2"1971
"2" Martini Racing Team
"2" Helmut Marko
Gijs van Lennep
Porsche 917K
"2" align="center"397

Porsche 4.9L Flat-12

"5" align="center" bgcolor="LightSteelBlue"Tor o długości 13,640 km

!"2"1972
"2" Equipe Matra-Simca Shell
"2" Henri Pescarolo
Graham Hill
Matra-Simca MS670
"2" align="center"344

Matra 3.0 V12

!"2"1973
"2" Equipe Matra-Simca Shell
"2" Henri Pescarolo
Gerard Larrousse
Matra-Simca MS670B
"2" align="center"355

Matra 3.0 V12

!"2"1974
"2" Équipe Gitanes
"2" Henri Pescarolo
Gerard Larrousse
Matra-Simca MS670C
"2" align="center"337

Matra 3.0 V12

!"2"1975
"2" Gulf Research Racing Co.
"2" Derek Bell
Jacky Ickx
Mirage GR8
"2" align="center"336

Ford Cosworth DFV 3.0 V8

!"2"1976
"2" Martini Racing Porsche System
"2" Jacky Ickx
Gijs van Lennep
Porsche 936
"2" align="center"349

Porsche Type-935 2.1 Turbo Flat-6

!"2"1977
"2" Martini Racing Porsche System
"2" Jürgen Barth
Hurley Haywood
Jacky Ickx
Porsche 936/77
"2" align="center"342

Porsche Type-935 2.1 Turbo Flat-6

!"2"1978
"2" Renault Sport
"2" Didier Pironi
Jean-Pierre Jaussaud
Renault Alpine A442B
"2" align="center"369

Renault 2.0 Turbo V6

"5" align="center" bgcolor="LightSteelBlue"Tor o długości 13,626 km

!"2"1979
"2" Porsche Kremer Racing
"2" Klaus Ludwig
Don Whittington
Bill Whittington
Porsche 935 K3
"2" align="center"307

Porsche Type-935 3.0 Turbo Flat-6

!"2"1980
"2" LePoint Jean Rondeau
"2" Jean Rondeau
Jean-Pierre Jaussaud
Rondeau M379
"2" align="center"338

Ford Cosworth DFV 3.0 V8

!"2"1981
"2" Porsche System
"2" Jacky Ickx
Derek Bell
Porsche 936
"2" align="center"354

Porsche Type-935 2.6 Turbo Flat-6

!"2"1982
"2" Rothmans Porsche System
"2" Jacky Ickx
Derek Bell
Porsche 956
"2" align="center"359

Porsche Type-935 2.6 Turbo Flat-6

!"2"1983
"2" Rothmans Porsche
"2" Vern Schuppan
Hurley Haywood
Al Holbert
Porsche 956
"2" align="center"370

Porsche Type-935 2.6 Turbo Flat-6

!"2"1984
"2" New-Man Joest Racing
"2" Henri Pescarolo
Klaus Ludwig
Porsche 956
"2" align="center"359

Porsche Type-935 2.6 Turbo Flat-6

!"2"1985
"2" New-Man Joest Racing
"2" Klaus Ludwig
Paolo Barilla
John Winter
Porsche 956
"2" align="center"373

Porsche Type-935 2.6 Turbo Flat-6

"5" align="center" bgcolor="LightSteelBlue"Tor o długości 13,528 km

!"2"1986
"2" Rothmans Porsche
"2" Derek Bell
Hans-Joachim Stuck
Al Holbert
Porsche 962C
"2" align="center"368

Porsche Type-935 2.6 Turbo Flat-6

"5" align="center" bgcolor="LightSteelBlue"Tor o długości 13,535 km

!"2"1987
"2" Rothmans Porsche AG
"2" Hans-Joachim Stuck
Derek Bell
Al Holbert
Porsche 962C
"2" align="center"355

Porsche Type-935 3.0 Turbo Flat-6

!"2"1988
"2" Silk Cut Jaguar
Tom Walkinshaw Racing
"2" Jan Lammers
Johnny Dumfries
Andy Wallace
Jaguar XJR-9LM
"2" align="center"394

Jaguar 7.0 V12

!"2"1989
"2" Team Sauber Mercedes
"2" Jochen Mass
Manuel Reuter
Stanley Dickens
Sauber C9
"2" align="center"389

Mercedes-Benz M119 5.0 Turbo V8

"5" align="center" bgcolor="LightSteelBlue"Tor o długości 13,600 km

!"2"1990
"2" Silk Cut Jaguar
Tom Walkinshaw Racing
"2" John Nielsen
Price Cobb
Martin Brundle
Jaguar XJR-12
"2" align="center"359

Jaguar 7.0 V12

!"2"1991
"2" Mazdaspeed Co. Ltd.
Oreca
"2" Volker Weidler
Johnny Herbert
Bertrand Gachot
Mazda 787B
"2" align="center"362

Mazda R26B 2.6 4-Rotor

!"2"1992
"2" Peugeot Talbot Sport
"2" Derek Warwick
Yannick Dalmas
Mark Blundell
Peugeot 905 Evo 1B
"2" align="center"352

Peugeot SA35 3.5 V10

!"2"1993
"2" Peugeot Talbot Sport
"2" Eric Hélary
Christophe Bouchut
Geoff Brabham
Peugeot 905 Evo 1B
"2" align="center"375

Peugeot SA35 3.5 V10

!"2"1994
"2" Le Mans Porsche Team
Joest Racing
"2" Yannick Dalmas
Hurley Haywood
Mauro Baldi
Dauer 962 Le-Mans
"2" align="center"344

Porsche Type-935 3.0 Turbo Flat-6

!"2"1995
"2" Kokusai Kaihatsu Racing
"2" Yannick Dalmas
Masanori Sekiya
JJ Lehto
McLaren F1 GTR
"2" align="center"298

BMW S70 6.1 V12

!"2"1996
"2" Joest Racing
"2" Davy Jones
Alexander Wurz
Manuel Reuter
TWR Porsche WSC-95
"2" align="center"354

Porsche Type-935 3.0 Turbo Flat-6

"5" align="center" bgcolor="LightSteelBlue"Tor o długości 13,605 km

!"2"1997
"2" Joest Racing
"2" Michele Alboreto
Stefan Johansson
Tom Kristensen
TWR Porsche WSC-95
"2" align="center"361

Porsche Type-935 3.0 Turbo Flat-6

!"2"1998
"2" Porsche AG
"2" Laurent Aiello
Allan McNish
Stéphane Ortelli
Porsche 911 GT1-98
"2" align="center"351

Porsche 3.2 Turbo Flat-6

!"2"1999
"2" Team BMW Motorsport
"2" Joachim Winkelhock
Pierluigi Martini
Yannick Dalmas
BMW V12 LMR
"2" align="center"365

BMW S70 6.0 V12

!"2"2000
"2" Audi Sport Team Joest
"2" Frank Biela
Tom Kristensen
Emanuele Pirro
Audi R8
"2" align="center"368

Audi 3.6 Turbo V8

!"2"2001
"2" Audi Sport Team Joest
"2" Frank Biela
Emanuele Pirro
Tom Kristensen
Audi R8
"2" align="center"321

Audi 3.6 Turbo V8

"5" align="center" bgcolor="LightSteelBlue"Tor o długości 13,650 km

!"2"2002
"2" Audi Sport Team Joest
"2" Frank Biela
Tom Kristensen
Emanuele Pirro
Audi R8
"2" align="center"375

Audi 3.6 Turbo V8

!"2"2003
"2" Team Bentley
"2" Rinaldo Capello
Tom Kristensen
Guy Smith
Bentley Speed 8
"2" align="center"377

Bentley 4.0 Turbo V8

!"2"2004
"2" Audi Sport Japan Team Goh
"2" Seiji Ara
Rinaldo Capello
Tom Kristensen
Audi R8
"2" align="center"377

Audi 3.6 Turbo V8

!"2"2005
"2" ADT Champion Racing
"2" Tom Kristensen
JJ Lehto
Marco Werner
Audi R8
"2" align="center"370

Audi 3.6 Turbo V8

!"2"2006
"2" Audi Sport Team Joest
"2" Frank Biela
Marco Werner
Emanuele Pirro
Audi R10
"2" align="center"380

Audi TDI 5.5 Turbo V12

"5" align="center" bgcolor="LightSteelBlue"Tor o długości 13,629 km

!"2"2007
"2" Audi Sport North America
"2" Marco Werner
Emanuele Pirro
Frank Biela
Audi R10
"2" align="center"369

Audi TDI 5.5 Turbo V12

!"2"2008
"2" Audi Sport North America
"2" Allan McNish
Rinaldo Capello
Tom Kristensen
Audi R10
"2" align="center"381

Audi TDI 5.5 Turbo V12

!"2"2009
"2" Peugeot Sport Total
"2" David Brabham
Marc Gené
Alexander Wurz
Peugeot 908 HDi FAP
"2" align="center"382

Peugeot HDi 5.5 Turbo V12

!"2"2010
"2" Audi Sport North America
"2" Mike Rockenfeller
Timo Bernhard
Romain Dumas
Audi R15 TDI Plus
"2" align="center"397

Audi TDI 5.5 V10 Turbo

!"2"2011
"2" Audi Sport Team Joest
"2" Marcel Fässler
André Lotterer
Benoît Tréluyer
Audi R18 TDI
"2" align="center"355

Audi TDI 3.7 V6 Turbo
}

Wyścig w grach

Wyścig 24h Le Mans występuje w grze komputerowej ; zastosowano tam jednak kompresję czasu, dzięki czemu cały wyścig gracz może przejechać w znacznie krótszym czasie niż w przypadku jego rzeczywistego odpowiednika, opcja 24-godzinnej jazdy jest także dostępna. Zachowany jest cykl dobowy tj. na torze zapada zmrok i część nocna wyścigu odbywa się rzeczywiście w nocy. W grze Gran Turismo 4 (gdzie brak jest cyklu dobowego – 24 godziny jedzie się gdy słońce jest na niebie) oraz Gran Turismo 5 wyścig jest pełnowymiarowy, trwa równe 24 godziny.

Linki zewnętrzne

Oficjalna strona wyścigu
Nieoficjalna strona poświęcona wyścigowi