S-Bahn w Berlinie
(obecna nazwa stacji: Brandenburger Tor)
Berlińska S-Bahn - szybka kolej miejska, najstarsza w Niemczech i pierwowzór klasycznej SKM na całym świecie. Linie S-Bahn obsługiwane są przez firmę S-Bahn Berlin GmbH, spółkę-córkę Deutsche Bahn. Obecnie w Berlinie kursuje 15 linii S-Bahn, większość z nich wyjeżdża poza granice miasta. Wraz z liniami U-Bahn tworzą kręgosłup komunikacji miejskiej aglomeracji Berlina, zintegrowanej w Związku Komunikacyjnym Berlin-Brandenburgia.
Nazwa S-Bahn wywodzi się z określenia Stadt-Schnell-Bahn (szybka kolej miejska).
Linie S-Bahn rozmieszczone są w trzech grupach:- linie wschód-zachód, przebiegające na centralnym odcinku przez kolej wiaduktową (die Stadtbahn)
- linie północ-południe, na centralnym odcinku w tunelu (die Nord-Süd S-Bahn)
- linie okólne (die Ringbahn)
Linia Ringbahn na mapie przypomina kształtem głowę psa, dlatego kolokwialnie berlińczycy nazywają ją, jak również centralny obszar przez nią otoczony właśnie Psim łbem (niem. Hundekopf).
Linie
{ bgcolor=#DDDDFF cellpadding="4" cellspacing="2" margin-left:20px"
---- bgcolor=#F8F8FF
! Linia
! Przebieg trasy
! Liczba stacji
! Szlaki kolejowe
---- bgcolor="#FFFFFF"
style="color: white; background-color: #D86AA8"S1 Wannsee ↔ Oranienburg 35 Wannseebahn, Nord-Süd-Tunnel, Preußische Nordbahn
---- bgcolor="#F8F8FF"
style="color: white; background-color: #088838"S2 Blankenfelde↔ Bernau 28 Dresdener Bahn, Nord-Süd-Tunnel, Stettiner Bahn
---- bgcolor="#FFFFFF"
style="color: white; background-color: #088838"S25 Teltow Stadt ↔Hennigsdorf 27 Anhalter Bahn, Nord-Süd-Tunnel, Kremmener Bahn
---- bgcolor="#F8F8FF"
style="color: white; background-color: #086BB8"S3 Spandau ↔ Erkner 30 Schlesische Bahn
---- bgcolor="#FFFFFF"
style="color: white; background-color: #A85B3B"S41 Gesundbrunnen - Südkreuz - Gesundbrunnen 28 Berliner Ringbahn (zgodnie z ruchem wskazówek zegara)
---- bgcolor="#F8F8FF"
style="color: white; background-color: #C96C2C"S42 Gesundbrunnen - Südkreuz - Gesundbrunnen 28 Berliner Ringbahn (przeciwnie do ruchu wskazówek zegara)
---- bgcolor="#FFFFFF"
style="color: white; background-color: #CA9658"S45 Südkreuz ↔ Port lotniczy Berlin-Schönefeld 12 zewnętrzny pierścień towarowy, Görlitzer Bahn, Berliner Ringbahn
---- bgcolor="#F8F8FF"
style="color: white; background-color: #CA9658" S46 Westend ↔ Königs Wusterhausen 23 Görlitzer Bahn, Berliner Ringbahn
---- bgcolor="#FFFFFF"
style="color: white; background-color: #CA9658"S47 Hermannstraße ↔ Spindlersfeld 7 Görlitzer Bahn, Berliner Ringbahn
---- bgcolor="#F8F8FF"
style="color: white; background-color: #F77428"S5 Westkreuz ↔ Strausberg Nord 30 Berliner Stadtbahn, Preußische Ostbahn
---- bgcolor="#FFFFFF"
style="color: white; background-color: #7868A8"S7 Potsdam Hauptbahnhof ↔ Ahrensfelde 29 Wetzlarer Bahn, Berliner Stadtbahn, Wriezener Bahn
---- bgcolor="#F8F8FF"
style="color: white; background-color: #7868A8"S75 Spandau ↔ Wartenberg 27 Olympiabahn, Berliner Stadtbahn, zewnętrzny pierścień towarowy
---- bgcolor="#FFFFFF"
style="color: white; background-color: #5CB849"S8 Birkenwerder ↔ Zeuthen 24 Görlitzer Bahn, Berliner Ringbahn, Stettiner Bahn
---- bgcolor="#F8F8FF"
style="color: white; background-color: #5CB849"S85 Waidmannslust ↔ Grünau 20 Görlitzer Bahn, Berliner Ringbahn, Stettiner Bahn
---- bgcolor="#FFFFFF"
style="color: white; background-color: #982A4F"S9 Blankenburg ↔ Port lotniczy Berlin-Schönefeld 20 zewnętrzny pierścień towarowy, Görlitzer Bahn, Berliner Stadtbahn, Olympiabahn
---- bgcolor="#F8F8FF"
}
Historia
Historia S-Bahn rozpoczęła się wraz z uruchomieniem pociągów lokalnych na kolei estakadowej (Stadtbahn) w 1882. Następnie rozwinęły się również koleje podmiejskie (Vorortbahn) i okrężna (Ringbahn). Od 1924 zaczęto elektryfikację tych kolei, zaś 1 grudnia 1930 połączono je w system S-Bahn. Jeszcze kilkadziesiąt lat po II wojnie światowej część linii obsługiwana była przez pociągi elektryczne, część zaś przez parowe. Zasięg sieci S-Bahnu był wówczas większy niż dzisiaj (pociągi dojeżdżały m.in. do Werder, Beelitz-Heilstätten, Nauen, Wustermark, Werneuchen). Większość linii niezelektryfikowanych do lat sześćdziesiątych w późniejszym okresie została wyłączona z sieci S-Bahn i przejęta przez koleje regionalne.
W czasie ponad 80 lat eksploatacji elektrycznych kolei miejskich w Berlinie zdarzyło się kilka wypadków (pożary, wykolejenia), jednak nikt w nich nie zginął.
Zobacz też
Linki zewnętrzne
- Schemat sieciowy berlińskiej S-Bahn (.pdf)