Subwencja
Subwencja (łac. subventio – zapomoga) – nieodpłatna i bezzwrotna pomoc finansowa udzielana najczęściej przez państwo określonym podmiotom (np. jednostkom samorządu terytorialnego, prywatnym przedsiębiorstwom, organizacjom społecznym i osobom fizycznym) dla poparcia ich działalności.
Subwencja różni się od dotacji tym, że ma charakter roszczenia prawnego. Jeśli została zapisana w budżecie z przeznaczeniem dla określonej jednostki, musi zostać przekazana. Decyzję co do jej rozdysponowania, podejmuje organ, który ja otrzymał.
Subwencjonować (łac. subvenire – dopomagać) – udzielać dotacji na określoną działalność.
Rodzaje subwencji
Wyróżnia się:- subwencje ogólne – to pomoc finansowa udzielana przez państwo innym podmiotom na podstawie kryteriów obiektywnych np. liczby mieszkańców
- subwencje przedmiotowe – to bezzwrotna pomoc finansowa przeznaczana na realizację konkretnych zadań np. dopłata do kredytów dla rolników, dopłata do czynszów komunalnych itp. (tzn. na konkretny cel – celowość wydatkowania przyznawanych przez państwo środków)
- subwencje oświatową - otrzymywaną przez gminy, powiaty i województwa przyznawaną wg zasad ustalonych przez MEN
- subwencje wyrównawczą - przyznawaną na rzecz gmin powiatów i województw których potencjał fiskalny stanowi w przypadku gmin mniej niż 92% średniej krajowej, powiatów 85% średniej krajowej, województw mniej niż 75%.
Subwencja dla partii politycznych
W Polsce od 2001 roku partie polityczne są finansowane za pomoca subwencji i dotacji. Zasady udzielania subwencji reguluje ustawa<ref>Ustawa z dnia 27 czerwca 1997 r. o partiach politycznych () tekst jednolity z dnia 2001-07-11 r. () zmiany: (, z 2002 r. Nr 127, poz. 1089, z 2003 r. Nr 57, poz. 507, z 2004 r. Nr 25, poz. 219, Nr 273, poz. 2703)</ref>. Do otrzymania subwencji uprawnione są partie, której członkowie wygrają wybory do sejmu lub senatu<ref>Prawo do subwencji ma partia, która otrzyma 3 proc. poparcia w całym kraju, oraz koalicja jeśli uzyska 6 proc. poparcia w całym kraju.</ref>.
Dodatkowo partie otrzymują zwrot wydatków z kampanii w formie dotacji.
Zestawienie szacunkowych subwencji rocznych największych partii (w mln. złotych) obliczanych po wyborach
{ border="1" bgcolor="#c0c0c0" align="center"
----
! width="150" bgcolor="#f0f0f0" rok\partia
! width="100" bgcolor="#e0e0e0" PiS
! width="100" bgcolor="#e0e0e0" PO
! width="100" bgcolor="#e0e0e0" PSL
! width="100" bgcolor="#e0e0e0" SDPL
! width="100" bgcolor="#e0e0e0" SLD
! width="100" bgcolor="#e0e0e0" suma subwencji
---- align="center"
width="150" bgcolor="#e0e0e0" 2005<ref></ref>
width="100" 22,1
width="100" 20,8
width="100" 7,7
width="100" 4,6
width="100" 11,7
width="100"
---- align="center"
width="150" bgcolor="#e0e0e0" 2008<ref></ref>
width="100" 35,3
width="100" 38
width="100" 14
width="100" 3,3<ref name=LiD>Koalicja LiD otrzyma ok. 19,5mln. złotych. Suma podzielona będzie pomiędzy partie wchodzące w skład koalicji: SLD – 13,5 mln zł; SdPl – 3,3 mln zł; PD – 2,2 mln i UP 490 tys. zł rocznie.</ref>
width="100" 13,5<ref name=LiD/>
width="100" 107
---- align="center"
width="150" bgcolor="#e0e0e0" 2009<ref></ref>
width="100" 37,8
width="100" 40,4
width="100" 15,1
width="100" 3,5
width="100" 14,3
width="100" 114,2
}
Zwolennicy istnienia tego systemu twierdzą iż daje on jawność finansowania partii. Na niekorzyść przemawia niemożność przebicia się w wyborach partii nowych, nie posiadających dużych funduszy. Platforma Obywatelska przygotowuje projekt likwidacji subwencji w takiej formie jakiej istnieje dzisiaj<ref></ref>
Sprawozdanie finansowe
Dla uzyskania subwencji partie mają obowiązek składać:- sprawozdania wyborcze (z finansowania wyborów)
- sprawozdania finansowe (coroczne finansowanie działalności).
Sprawozdania kontrolowane są przez PKW. Jeśli sprawozdanie zostanie odrzucone, partia traci uprawnienia do subwencji na następne trzy lata.
Odrzucenie sprawozdania o subwencję następuje w przypadku:- prowadzenia przez partię polityczną działalności gospodarczej
- pozyskiwania środków finansowych ze zbiórek publicznych
- gromadzenia środków finansowych poza rachunkiem bankowym.
- przyjmowania środków finansowych ze źródeł niedozwolonych (w tym od cudzoziemców lub osób prawnych).
- finansowania kampanii wyborczej z pominięciem Funduszu Wyborczego oraz gromadzenie środków Funduszu poza specjalnie do tego przeznaczonym rachunkiem bankowym.
Linki zewnętrzne
- Portal Funduszy Strukturalnych
- Tabela wysokości subwencji z budżetu państwa za lata 2002-2005